جستجو
آرشیو

با‌قرآن‌‌چه‌نیازی‌به‌منشور‌کوروش؟

دکتر «محمدصادق کوشکی» در گفت‌وگو با خبرنگار فرهنگی مشرق درباره جریانهای فرهنگی با محوریت باستان‌گرایی گفت: شفاف‌ترین نگرش نسبت به باستان‌گرایی را حضرت امام(ره) در بیانات متعددی با این مضمون واحد اظهار داشتند که ۲۵۰۰ سال شاهنشاهی برای ملت ایران و برای کشور ایران جز نکبت، تباهی، سیاهی و حکومت طاغوت هیچ بهره‌ای نداشته است. به همین خاطر ما در حکومت‌ها و سلسله‌های مختلفی که به تعبیر رایج ۲۵۰۰ ساله بود، هیچ نقطه مثبتی را مشاهده نمی‌کنیم و این تعبیر صریح حضرت امام(ره) است، یعنی می‌توان در صحیفه امام(ره) از جلد ۲ تا جلدهای ۱۱ و ۱۲ صدها مورد تأکید جدی ایشان را دید. کوشکی افزود: امام نظام‌های قبل و پس از اسلام را برای ملت ایران در واقع فاقد یک نقطه سفید دانستنه و آنها را منشأ تباهی و سیاهی معرفی کردند.
وی درباره برخی آثار به جای مانده از دوران کهن گفت: البته تمدن‌هایی که به دست مردم ساخته شده‌اند را مرتبط با حکومت‌های پادشاهان نمی‌دانیم. نگاه حضرت امام(ره) نیز همین بود؛ ایشان آثاری که در زمینه‌های علم، فرهنگ، فناوری و هنر داشتند، دستاوردهای مردم دانسته و هیچ ربطی بین سلسله‌های شاهی ۲۵۰۰ ساله و این آثار قائل نبودند.

مروجان باستانگرایی ایدئولوژی ندارند
دکتر کوشکی در پاسخ به این سوال که چه کسانی سراغ این سلسله‌ها می‌روند و چه کسانی به دنبال احیاء تفکر ۲۵۰۰ ساله شاهنشاهی در ایران هستند؟ افزود: پاسخ همان کسانی هستند که ایدئولوژی ندارند و به خاطر فقدان ایدئولوژی سراغ بحث‌های ۲۵۰۰ ساله و احیاء فرهنگ و پادشاهی ایرانی می‌روند. از جمله آنها محمدرضا پهلوی بود که در این زمینه خیلی تلاش کرد و البته به نتیجه هم نرسید؛ چون این تاریخ ۲۵۰۰ ساله واقعیت ایدئولوژیک ندارد. به تعبیر حضرت امام(ره) جز ظلم و ستم و تباهی برای مردم ایران نتیجه‌ای نداشته است.
این استاد دانشگاه اظهار داشت: در سال‌های پس از انقلاب هم، کسانی به واسطه جهالت عمیق خود و به علت بی‌بهره بودن از فرهنگ اسلامی و همین‌طور ناآشنایی با مزیت‌های عمیق این فرهنگ احساس کردند که دچار خلأ هستند و تصور داشتند که این خلأ را باید با “فرهنگ ایرانی” جبران کرد. به همین خاطر متأسفانه در طول چند سال اخیر با تعبیرهایی نظیر «فرشتگان در اطراف مقبره کوروش پرواز می‌کنند» یا تعابیر جاهلانه‌ای از این دست به دنبال احیاء “فرهنگ باستان‌گرایی ایرانی” بودند.
وی با اشاره به همایش ایرانیان خارج از کشور افزود: دعوت از کسی مثل “ریچارد فرای” که جزء مشوقین اصلی برگزاری جشن‌های ۲۵۰۰ ساله حکومت پهلوی و جزء زنده‌کنندگان تفکر باستان‌گرایی در دوران پهلوی بوده، توسط همین افراد صورت گرفت.
همایش اخیر ایرانیان خارج از کشور و بزرگداشت و تجلیلی که از ریچارد فرای به عنوان تئوریسین عالی مباحث باستان‌گرایی و ۲۵۰۰ ساله و… نیز در همین راستا بود.

وقتی قرآن داریم چه نیازی به منشور کوروش است؟
کوشکی گفت: اساساً ما وقتی قرآن داریم چه احتیاجی به منشور کوروش است و چه نیازی به این که با منت و پی‌گیری‌های فراوان این منشور را از موزه بریتانیا قرض بگیریم. این وادادگی‌ها ثمره کار کسانی است که اسلام و ظرفیت‌های آن را نمی‌شناسند. آنها احساس می‌کنند که با “باستان‌گرایی” و “ایران‌گرایی” باید سراغ ایرانیان خارج از کشور رفت و یا برای ایجاد وحدت ملی می‌توان از آن بهره برد.
وی با اشاره به برخی دست‌اندرکاران این همایش ادامه داد: این افراد کسانی‌اند که عمق وحدت بخش اسلام را درک نکردند. از توان ایدئولوژیک اسلام بی‌خبرند و به همین خاطر خیال می‌کنند که در کنار اسلام باید یک تفکر دیگری هم باشد تا به کمک آن بتوانند در کشور وحدت ملی ایجاد کرده و یا ایرانیان خارج از کشور را جذب کنند. اما این ایده به جهالت عمیق آنها از اسلام برمی‌گردد.

پهلوی ها هم به پوچی باستانگرایی پی بردند
دکتر کوشکی در پاسخ به این سوال که آیا این افراد صرفاً به خاطر ایجاد وحدت ملی سراغ این تفکر رفته‌اند؟ تصریح کرد: لااقل اگر خوش‌بینانه نگاه کنیم، خودشان این ادعا را دارند. آنها ابراز می‌کنند از آنجا که شاید همه ایرانیان معتقد به اسلام نبوده و یا تمایلی به آن نداشته باشند، باید یک عنصر جایگزین برای اسلام انتخاب کرد.
این در صورتی است که پوچی این عنصر، حتی برای محمدرضا پهلوی هم آشکار شده بود. کما اینکه وی بعد از آنکه تاریخ را به شاهنشاهی تغییر داد، در سال ۱۳۵۶ مجبور شد که آن را پس بگیرد و به پوچ بودن تفکر شاهنشاهی و… پی برد.
این استاد دانشگاه درباره نظر بنیانگذار جمهوری اسلامی درباره تمایز نشانه‌های فرهیختگی ایرانیان در طول تاریخ با تمایلات باستان‌گرایانه گفت: به تعبیر حضرت امام(ره) تفکر باستان‌گرایی هیچ واقعیت خروجی جز سیاهی و نکبت و تباهی برای مردم ما و ایران ما ندارد. منتهی دستاوردهای علمی و فرهنگی که اقوام و ملل ایرانی در فلات بزرگ ایران بر جای گذاشته‌اند، امر مثبتی است که هیچ ربطی به شاهان و سلسله‌های پادشاهی نداشته و ندارد.
هنر و فرهنگ مردم ایران مورد پذیرش تمام بشریت است. در واقع ما یک تاریخ چند هزار ساله ثبت شده داریم که در آن مردم ایران به تولید فکر، علم، ادبیات و فناوری پرداختند که مورد تأیید اسلام و همه ما نیز است. اما این واقعیت هیچ دخلی به کوروش‌پرستی و ایران‌پرستی و جهالت‌هایی از این نوع ندارد.

ترویج باستانگرایی ما را از امت اسلام جدا می کند
محمدصادق کوشکی در جواب به این پرسش که جریان فرهنگی باستان‌گرا چه تأثیری روی نظام فکری «امتی» که توسط حضرت امام(ره) طراحی شد دارد؟ و اساسا چه اثری بر رابطه ایران و امت اسلامی خواهد داشت افزود: اولین پیامد منفی تفکر باستان‌گرایی و ایران‌گرایی، محدود کردن اسلام به ایران است. این موضوع به ایجاد جدایی میان جامعه مسلمان ایران با مسلمانان جهان می‌انجامد. تفکر انقلاب اسلامی تفکر جهان شمول است. تفکری است که حد و مرز نمی‌شناسد. به تعبیر حضرت امام(ره) عقیده، جغرافیا و مرز نمی‌شناسد.
به همین خاطر ما در چارچوب تفکر انقلاب اسلامی همان‌قدر که برای ایران اهمیت قائلیم، برای فلسطین و لبنان و هر گوشه‌ای از جهان که مسلمانی آنجا باشد، اهمیت می‌دهیم.
وی ادامه داد: به تعبیر امام(ره) ما شریک مظلومان جهانیم. ما از مظلوم دفاع می‌کنیم و بر ظالم می‌تازیم. این نص صریح حضرت امام(ره) است. به همین خاطر قرار نیست در حصار مرزها محدود شویم. انقلاب اسلامی هم محدود به ایران نیست. به تعبیر امام(ره) انقلاب اسلامی ما، نجات‌بخش همه محرومین و مظلومین جهان است.
کوشکی با اشاره به رابطه معنادار مدعیان ایران‌گرایی و برخی شعارهای انحرافی گفت: کسانی که ایران‌گرایی را ترویج می‌کنند باید بپذیرند که شعار «نه غزه، نه لبنان، جانم فدای ایران» را آنها تولید و حمایت کردند. شعار مکتب ایرانی، ایران‌گرایی و یا ایران‌پرستی محصول مستقیمی دارد که همان شعار «نه غزه، نه لبنان، جانم فدای ایران» است. مشخص است که معنی آن، جدایی از امت اسلامی، نقض غرض انقلاب اسلامی و محدود شدن و تضعیف توان ما در جهان اسلام خواهد بود. همین‌طور دشمن شاد شدن ما را به دنبال خواهد داشت. یعنی شادمانی کسانی که سال‌ها به تفکر ناسیونالیزم دامن می‌زدند.

نه غزه، نه لبنان محصول باستان گرایی است
این تحلیل‌گر مسائل سیاسی و فرهنگی تصریح داشت: این تفکر انحرافی که در قالب پان‌ایرانیسم، پان عربیسم و پان ترکیسم توسط غربی‌ها و در قرن گذشته به بشریت عرضه شد، هدفش دین‌گریزی بود. اکنون این تفکر ایران‌گرایی به دنبال زنده کردن همان ناسیونالیزم است. یعنی اگر امروز فرهنگ ایران باستان و کوروش و هخامنشیان و… را به جامعه تزریق کنیم، محصولی که فردا درو خواهیم کرد همان شعار و تفکر به شدت انحرافی «نه غزه، نه لبنان، جانم فدای ایران» خواهد بود.
وی در انتها افزود: کسانی که این تفکر را در روزگار فعلی ما و در دولت فعلی ما دامن می‌زنند، کمترین بهره‌ای از تفکر اسلام و انقلاب اسلامی نبرده‌اند. آنها حداقل آشنایی با تفکر امام(ره) و مقام معظم رهبری ندارند. این حرکت آب به آسیاب وهابیت ریختن است. آب به آسیاب امریکا و اسرائیل ریختن و نقطه مقابل تفکر جهان شمول انقلاب اسلامی است. چرا که انقلاب اسلامی خود را در انحصار رنگ‌ها، نژادها و قوم‌ها محدود نمی‌کند.

یک نظر بگذارید